2022
Festiwal Kultury Staropolskiej - Starosielskie Prezentacje
4. edycja
Festiwal w 2022 roku rozpoczął koncert inauguracyjny w rocznicę poświęcenia pierwszego kościoła parafialnego w Starosielcach w wykonaniu Zespołu JERYCHO pt. „MISSA MATER MATRIS – według Josquina des Prés i inne utwory z repertuaru Rorantystów Wawelskich z XVI i XVII wieku”. Koncert odbył się w kościele pw. Św. Andrzeja Boboli w Białymstoku — Starosielcach. Podczas koncertu Zespół Jerycho wykonał utwory z repertuaru Rorantystów Wawelskich z XVI i XVII wieku. Osnową koncertu była wawelska adaptacja mszy „Mater Patris”sł nobis). Koncert uzupełnił chorał ze źródeł krakowskich z formularza mszy wotywnej o Najświętszej Maryi Pannie „Vultum tuum” oraz anonimowe kompozycje polifoniczne z rękopisów roranckich. Kolejnym wydarzeniem związanym ze społecznością lokalną była Msza Święta odpustowa z oprawą muzyczną Schola Mulierum Sanctae Hedvigis oraz Schola Gregoriana Sancti Casimiri w kościele pw. Najświętszego Imienia Maryi w Starosielcach. Podczas Mszy Świętej zespoły wykonały maryjny repertuar z okresu średniowiecza i renesansu. Z okazji Międzynarodowego Dnia Modlitwy o Pokój (21 września) odbyło się kolejne wydarzenia festiwalowe koncert Staropolskich Pieśni Żałosnych — ku pamięci poległych na wojnie w Ukrainie, który wykonali Monika Horodek oraz Starosielskie Bractwo Śpiewacze w kościele pw. Św. Kazimierza w Białymstoku. Na program koncertu złożyły się oprócz pieśni śpiewanych podczas pustych nocy z repertuaru ludowego z Podlasia również pieśni tradycyjne z XVIII i XIX wieku zawarte m.in. w Śpiewniku Kościelnym czyli pieśniach nabożnych z melodyjami w kościele katolickim używanych a dla wygody kościołów parafialnych przez X.M.M. Mioduszewskiego zgrom. XX. Misjonarzy zebranych (Kraków 1838) oraz Śpiewniku Pelplińskim a właściwie w Zbiorze pieśni nabożnych do użytku domowego i kościelnego wydanym w roku 1871. 25 września miał miejsce przeniesiony z powodu pogody z początku września plenerowy Koncert Pieśni Rycerskich w wykonaniu Starosielskiego Bractwa Śpiewaczego oraz Piknik husarski z pokazem rekonstrukcyjnym z okazji 339. rocznicy Bitwy pod Wiedniem w Centrum rekreacyjno-sportowym w Starosielcach przy ul. Szkolnej. Koncert Pieśni Rycerskich rozpoczął się o godzinie 12:30 a wcześniej dostępni byli już animatorzy bawiący się z najmłodszymi uczestnikami (malowanie twarzy, bańki mydlane). Starosielskie Bractwo Śpiewacze wystąpiło w składzie 10-osobowym i wykonało program Pieśni Rycerskich, następnie nastąpiły pokazy rekonstrukcyjne Komputowej Chorągwi Stefana Czarnieckiego oraz husarii — Przedstawicieli Podlaskiej Chorągwi Husarskiej. W nawiązaniu do patrona głównego kościoła Starosielc — koncert finałowy prezentował Muzykę z czasów św. Andrzeja Boboli (1591-1657), który wykonał Zespół Muzyki Dawnej Diletto oraz Schola Gregoriana Sancti Casimiri. W ramach koncertu publiczność miała sposobność usłyszeć dzieła wokalno-instrumentalne polskiego kompozytora Marcina Mielczewskiego — najbardziej znanego w Europie polskiego twórcy XVII w. Zaprezentowane zostały jego „Vesperae Dominicales” (Psalmy Nieszporne) w sposób, jaki oryginalnie projektował to kompozytor — jako integralna część Nabożeństwa Nieszporów. W celu artystycznej rekonstrukcji owego nabożeństwa, pomiędzy utworami koncertującymi Mielczewskiego, zostały wykonane utwory chorałowe tworzące schemat łacińskich nieszporów z XVII wieku.
PROGRAM FESTIWALU
8 X 2022 (Sobota) godz. 19:00
Koncert - Cantus Mariales śpiewy maryjne dawnych wieków
Stary Kościół Farny w Białymstoku
Wykonawcy:
- SCHOLA GREGORIANA SANCTI CASIMIRI
- SCHOLA MULIERUM SANCTAE HEDVIGIS
Opis wydarzenia:
Program „Cantus Mariales” jest zwieńczeniem prac nad popularyzacją średniowiecznych i renesansowych śpiewów maryjnych, które od wielu lat wykonuje podczas koncertów Męski Zespół Śpiewaczy Schola Gregoriana Sancti Casimiri pod kier. Mariusza Perkowskiego. Podczas koncertu zostaną zaprezentowane utwory pochodzące z wielu źródeł Europejskiej Christianitas czyli cywilizacji, zbudowanej na chrześcijańskim fundamencie tożsamości kulturowej. Pojawią się również utwory polskie, aktualnie zapomniane i nieznane szerszemu gronu publiczności. Śpiew monodyczny i wielogłosowy zostanie wykonany w sposób poinformowany historycznie zarówno a capella jak i z wykorzystaniem instrumentów dawnych m.in. lira korbowa, lutnia i średniowieczne instrumenty perkusyjne i pozytyw.
SCHOLA GREGORIANA SANCTI CASIMIRI (Schola Gregoriańska Świętego Kazimierza) powstała w 2008 roku w Białymstoku. Tworzą ją śpiewacy interesujący się wykonawstwem tradycyjnej muzyki kościelnej w szczególności chorału gregoriańskiego i form wielogłosowych wyrosłych z chorału. Schola bierze regularnie udział w festiwalach, gościła m.in.: na Festiwalu Rekonstrukcyjno – Historycznym “Bitwa pod Białymstokiem”, Festiwalu Sztuk Dawnych – Imienin Izabeli Branickiej. Niejednokrotnie koncert z jej udziałem inaugurował rozpoczęcie danego festiwalu, co miało miejsce w przypadku Festiwalu Mysterium Fidei (2013), VI edycji Koncertów Muzyki Organowej i Kameralnej w Ełku, Festiwalu Twórczości Religijnej Fide et Amore w Żorach oraz Festiwalu Mikołaja z Koźla w Kędzierzynie Koźlu (2015,2021). Zespół ma w swym dorobku wydawnictwa fonograficzne: Opera Omnia Andrzeja Siewińskiego dla wytwórni DUX, gdzie towarzyszył Zespołowi Muzyki Dawnej „Diletto”, wydane przez Fundację „Pro Anima” Pieśni Nabożne Franciszka Karpińskiego oraz Kolędy Europejskiej Christianitas zawierającą średniowieczne utwory związane z okresem Bożego Narodzenia.
9 X 2022 (Niedziela) godz. 19:00
Koncert kameralny - „Z dedykacją dla Króla Słońce”
Muzeum Podlaskie Ratusz w Białymstoku
Wykonawcy:
{oh!} trio
w składzie:
- Martyna Pastuszka – skrzypce,
- Krzysztof Firlus – viola da gamba,
- Anna Firlus – klawesyn
Opis wydarzenia:
W programie koncertu znajdą się niedawno odkryte kompozycje Louis-Joseph Marchanda – cenionego przez Ludwika XIV i związanego z orkiestrą królewską. Będzie to jednocześnie koncert zapowiadający trzypłytowy album z kompletem Suite de pièces Louisa-Josepha Marchanda, który z początkiem przyszłego roku ukaże się nakładem francuskiego wydawnictwa Aparté, będąc światowym prawykonaniem tych utworów.
{oh!} trio to muzycy związani na co dzień z {oh!} Orkiestrą Historyczną, z powodzeniem realizujący także kariery solowe. Troje wybitnych kameralistów, wykładowców akademickich, specjalizujących się w stylowym wykonawstwie muzyki dawnych wieków jako trio gra od 4 lat. Widocznym owocem tej współpracy jest płyta zatytułowana Portraits, która ukazała się na rynku z początkiem października (DUX), z początkiem kolejnego roku ukaże się trzypłytowy album z muzyką L.J. Marchanda (wytwórnia Aparte w Paryżu).
16 X 2022 (Niedziela) godz.19:00
Koncert w roku 150 lecia śmierci Stanisława Moniuszko "Moniuszko z 1001 nocy"
Aula Magna Pałacu Branickich w Białymstoku
Wykonawcy:
- Maria Pomianowska z Zespołem
Opis wydarzenia:
Nikt nie kwestionuje faktu, że niepowtarzalność dzieł Moniuszki w znacznym stopniu wynika z inspiracji muzyką ludową. Zwyczajowo jednak oba te zjawiska funkcjonują w odmiennym kontekście i należą do różnych tradycji wykonawczych. Program stworzony w 1995 przez Marię Pomianowską narodził się z chęci przełamania tego stereotypu. To zupełnie nowe spojrzenie sprowadzające muzykę ludową i pieśni Moniuszki do wspólnego mianownika. Obok utworów wybitnego kompozytora zaaranżowanych i wykonanych na oryginalnych instrumentach ludowych, projekt przedstawia unikalne pieśni, oberki, kujawiaki i polki z mazowieckich nizin z wykorzystaniem nietypowego instrumentarium. To utwory których echo słyszymy w kompozycjach Moniuszki-takie, które mogły być inspiracją dla jego twórczości.
7 XI 2022 (Poniedziałek) godz. 19:00
Koncert - Muzyka Cesarskiego Wiednia
Aula Magna Pałacu Branickich
Wykonawcy:
- Tubicinatores Gedanenses
- Orkiestra Smyczkowa Zespołu Muzyki Dawnej Diletto pod. dyr. Anny Moniuszko
Opis wydarzenia:
Program na zespół trąbek historycznych i kotłów Tubicinatores Gedanenses w towarzystwie orkiestry kameralnej opiera się na repertuarze XVII i XVIII-wiecznego dworu cesarskiego w Wiedniu. Prezentowane sonaty ceremonialne były używane przez muzyków na dworach, zarówno świeckich, jak i kościelnych, ku uciesze i rozrywce pryncypałów, a także dla bogatych patrycjuszy miejskich, którzy organizowali koncerty w zaciszach swych domów. Zrealizowanie ich wraz z orkiestrą będzie stanowić światową premierę tych utworów od czasu baroku!
Tubicinatores Gedanenses to zespół składający się z muzyków grających na kopiach instrumentów historycznych. Są to cztery trąbki i kotły. Tubicinatores Gedanenses to jedyna systematycznie działająca grupa muzyczna tego typu w Polsce. Kontynuując tradycję Turmmusik (koncertowanie z wież), grając podczas rekonstrukcji bitewnych (Feld-trompetter) oraz w czasie uroczystości miejskich (m.in. Jarmark Św. Dominika w Gdańsku), zespół przybliża historię, podkreśla niezwykłą wagę i użyteczność korpusów trębaczy. Jednocześnie muzycy, korzystając ze współczesnych środków wykonawczych i kompozytorskich, pokazują ponadczasowość tego rodzaju formacji.
20 XI 2022 (Niedziela) godz. 19:00
Koncert kameralny - "Vox clara - późnośredniowieczny śpiew z Rygi, Hamburga, Lund i Limoges"
Aula Magna Pałacu Branickich
Wykonawcy:
- Schola Cantorum Riga (Łotwa)
Opis wydarzenia:
Najnowszy program Vox Clara wykorzystuje dudy i lirę korbową, oba udokumentowane w tradycyjnej muzyce łotewskiej, a także narodowy instrument kokle (rodzaj bałtyckiej cytry skrzynkowej). Dialogi muzyki dawnej i instrumentalne improwizacje są wyjątkowe, tworząc niespotykaną atmosferę, w której przeszłość spotyka się z teraźniejszością.
Schola Cantorum Riga wykonuje chorał gregoriański i inne repertuary muzyki dawnej. Szczególne uznanie publiczności otrzymują programy wykonywane wspólnie z gościnnymi artystami reprezentującymi różne instrumenty: lira korbowa, Dudy, Flet, Duduk, Organy, Marimba, instrumenty perkusyjne, Gitara akustyczna, Saksofon itp.
Schola Cantorum Riga już od ponad dwóch dekad regularnie wykonuje chorał gregoriański i inne utwory muzyki dawnej, opierając swoją interpretację na studiach najstarszych rękopisów neumatycznych. Na przestrzeni lat rozwinęła się w grupę o bardzo szerokim i zróżnicowanym repertuarze. Jej głównym celem jest wykonywanie muzyki na wysokim poziomie artystycznym i profesjonalnym, co znajduje odzwierciedlenie w licznych koncertach grupy na Łotwie i za granicą oraz w jej regularnych projektach nagraniowych. Chociaż Schola Cantorum Riga wykonuje głównie muzykę średniowiecza, okazjonalnie wykonuje również kompozycje współczesnych kompozytorów (Rihards Dubra, Henning Sommerro, Nic Gotham, Renāte Stivriņa itp.), które często są tworzone specjalnie dla zespołu. Jednym z najważniejszych miejsc Schola Cantorum Riga jest Katedra w Rydze, w której zrealizowano niezliczone projekty koncertowe obejmujące muzykę dawną, a także prawykonania kompozycji współczesnych kompozytorów. Grupa regularnie bierze udział w koncertach i festiwalach muzyki dawnej na Łotwie i za granicą, gdzie cieszy się niepodzielną uwagą publiczności we Włoszech, Szwajcarii, Niemczech, Austrii, Belgii, Francji, Polsce, Norwegii, Finlandii, Estonii, Litwie i innych krajach. W 2017 roku Schola Cantorum Riga została nominowana do Łotewskiej Grand Music Award za wybitne wykonanie.